• Website over de 23 grondrechten in de Nederlandse Grondwet
 

Uitgeklede coronawet in september in de Kamer

Na veel kritiek is het kabinet teruggekomen op zijn plan om voor de zomer een coronawet te realiseren. Inhoudelijk is het nieuwe voorstel inmiddels flink afgezwakt.

Eind mei adviseerde de Raad van State positief over het besluit van de regering om een tijdelijke wet te maken die op korte termijn de noodverordeningen met coronamaatregelen zou gaan vervangen. De raad kwam tot het advies om een wet met een steviger juridisch fundament te maken omdat de crisis langere tijd ging duren en dat beperkende maatregelen voorlopig nog nodig waren.

Toen de eerste berichten over de inhoud van de Tijdelijke wet maatregelen covid-19 naar buiten kwamen, was de belangrijkste kritiek dat de wet te veel macht bij de minister legde en dat de controlerende macht van het parlement behoorlijk onder druk dreigde te komen. Hoogleraar bestuursrecht Herman Bröring van de RUG zei in het Dagblad van het Noorden van 18 juni 2020:
Als er grondrechten worden ingeperkt, moet dat zorgvuldig gebeuren. Daar moet het parlement zijn zegje over kunnen doen. Het parlement dreigt straks door de wet buitenspel te worden gezet.

De Raad van State was opvallend fel in zijn kritiek op het wetsvoorstel. Hetzelfde gold voor instellingen als de Orde van Advocaten, de Raad voor de Rechtspraak, de Nationale Ombudsman, het College voor de Rechten van de Mens en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten. Behalve inhoudelijke kritiek had men ook problemen met de snelheid waarmee het kabinet de wet erdoor leek te willen krijgen. Aanvankelijk wilde het kabnet de wet al op 1 juli 2020 laten ingaan.
Daar moesten Rutte c.s. echter snel op terugkomen. In een brief aan de Tweede Kamer schreef minister De Jonge op 19 juni 2020 dat de voorgenomen datum waarop de wet zou moeten ingaan, niet gehaald kon worden.

Op 13 juli heeft het kabinet een nieuwe versie van de Tijdelijke wet maatregelen covid-19 naar de Kamer gestuurd waarin aan veel van de kritiek tegemoet gekomen werd. Het ontlokte aan D66-voorman Rob Jetten in Trouw de uitspraak dat 'alleen de naam van de wet hetzelfde is gebleven'.
De belangrijkste verschillen ten opzichte van het eerdere ontwerp waren:

  • Het oorspronkelijke idee dat het kabinet besluiten mag nemen die de vrijheid van burgers beperken zonder eerst het parlement te informeren, is verlaten. Het nieuwe wetsvoorstel zegt dat besluiten eerst aan de Tweede Kamer moeten worden voorgelegd.
  • De wet is 'uitgekleed' tot een raamwet. Zo is de corona-app uit het voorstel gehaald.
  • Centraal in de wet staat dat vastgelegd wordt dat iedereen een 'veilige afstand' van elkaarin acht moet nemen.
  • De bevoegdheid van de politie om 'achter de voordeur' bij mensen thuis te controleren is uit de wet verdwenen.
  • In het vorige voorstel konden naast de wet nog steeds noodverordeningen bestaan. Die mogelijkheid is geschrapt.
  • Aanvankelijk zou de nieuwe wet een jaar lang geldig zijn, dat is teruggebracht naar zes maanden met de mogelijkheid om die periode met nog eens een half jaar te verlengen.

De behandeling van de wet zal op zijn vroegst in september plaatsvinden. Het kabinet hoopt vooralsnog dat wet op 1 oktober van kracht kan worden.

Kamerbrief minister De Jonge over stand van zaken Tijdelijke wet maatregelen covid-19

Wetsvoorstel Tijdelijke wet maatregelen covid-19

 

EERDERE BERICHTGEVING OVER CORONA EN GRONDRECHTEN

Nieuwsarchief

Uitgelicht

 Nu is het aan ons

Schrijver Eva Rovers signaleert dat in verschillende landen om ons heen inwoners meepraten en meebeslissen over maatschappelijke zaken als klimaat, biodiversiteit en energietransitie. Voor zo’n burgerberaad wordt een groep burgers door het lot aangewezen. Ze krijgen de opdracht samen op zoek te gaan naar oplossingen. Rovers schrijft: 'Geen debat dus, maar een dialoog, geen meningenuitwisseling, maar uitwisselingen van waarden en perspectieven'.

Rovers wil met haar ‘oproep tot echte democratie’ – de subtitel van het boek - laten zien ‘dat de kennis en ervaring van burgers onmisbaar zijn voor het te lijf gaan van de grote problemen van deze eeuw’:
Dat bewustzijn moet niet alleen tot politici doordringen, maar ook tot burgers zelf. Veel mensen zijn gaan geloven dat onze macht niet verder reikt dan het stemhokje of onze portemonnee. Maar we zijn zo veel meer dan kiezer en consument. We zijn inwoners van een dorp, een stad, van een land, een planeet.

Zie voor informatie over het boek Pas verschenen. Voor meer informatie kijk op www.bureauburgerberaad.nl.
U kunt er ook een petitie voor het organiseren van burgerberaden tekenen. (16.05.22)

 Nu is het aan ons COVER KL

Bekijk oude afleveringen Uitgelicht

Pas verschenen

boeken

 

 

Eva van Vugt
De Staten-Generaal vertegenwoordigen het geheele Nederlandsche volk

Docent Staatsrecht Eva van Vugt van de Universiteit Utrecht heeft onderzoek gedaan naar de veranderingen in de betekenis van art. 50 Gw tussen 1814 en 1983. Het artikel zegt: ‘De Staten-Generaal vertegenwoordigen het gehele Nederlandse volk’.
Toen deze bepaling in 1814 werd vastgesteld, had het Nederlandse volk geen kiesrecht en lag vrijwel alle macht nog bij de koning. Sindsdien is er veel veranderd, maar de tekst van het Gronmdfwwetrsartkel bleef onveranderd. Eva van Vugt zet op een rij wat er al die tijd met de betekenis van deze bepaling gebeurd is.

cover van vught

Kijk hier voor meer nieuwe publicaties

 

 

Knipoog

Staatsinrichting

In een interview in NRC Handelsblad van 23 december 2021 vertelde Caroline van der Plas van de BoerBurgerBeweging dat ze informateur Mariëtte Hamer had gevraagd wanneer er nieuwe verkiezingen zouden kunnen komen.

‘Dat bepaalt ú,’ zei Hamer, ‘als Tweede Kamer.’
Toen dacht ik: O Caroline, leer nou eens wat over staatsinrichting. (11.01.22)

Bekijk oude afleveringen Knipoog